Gdy bark boli, szyja ciągnie, a overhead nie istnieje

Studium przypadku Martyny – jeden wzorzec, wiele objawów

Wprowadzenie – to nie był problem barku

To nie był tekst o barku.
I nie był to przypadek „kontuzji znikąd”.

Martyna przyszła z:

• bólem prawego barku

• napięciem szyi po prawej

• niemożnością komfortowej pracy nad głową

• narastającym zmęczeniem systemowym

Każdy klasyczny schemat powiedziałby:

bark, łopatka, stożek, mobilizacja

My wiedzieliśmy jedno:

jeśli bark nie ma miejsca, to dlatego, że system nie ma osi

I to był dokładnie ten przypadek.

Kontekst, którego nie wolno pominąć – incydent na Hyroxie

Kilka miesięcy wcześniej:

• start Hyrox

• interwencja karetki

• organizm w trybie przetrwania

• układ nerwowy w ochronie

Po wyjściu z ostrego stanu:

• brak klasycznej kontuzji strukturalnej

• brak „jednego miejsca bólu”

• ale system nigdy nie wrócił do normy

To jest kluczowe zdanie.

Bo po takich incydentach:

• ciało nie wraca samo

• „odpoczynek” bardzo często pogłębia problem

• kompensacje zostają jako nowa norma

Posłużę się schematem:

Na ilustracji widoczna jest pelvic obliquity, czyli kontrolowany ruch miednicy w płaszczyźnie czołowej podczas całego cyklu chodu. W prawidłowym wzorcu, w momencie gdy lewa noga znajduje się w fazie podporu, miednica powinna wykonać niewielki, ale kluczowy ruch:

• lewe biodro cofa się i „siada” pod tułowiem,

• lewy PSIS przesuwa się w przód i w dół,

• środek ciężkości przechodzi płynnie nad stopą.

Ten ruch jest podstawą:

• amortyzacji,

• stabilności,

• przygotowania do wybicia strony przeciwnej.

Stopa – naciągnięte więzadła i mit odpoczynku

W trakcie powrotu:

• naciągnięte więzadła stopy

• szczególnie po prawej

• ból rozlany, niestabilność

Zrobiono wszystko „jak trzeba”:

• odpoczynek

• zmniejszenie objętości

• czas

I… nic się nie poprawiało.

Dlaczego?

Bo:

stopa nie była przyczyną – była kompensacją

Jeśli stopa:

• musi stabilizować to, czego nie robi biodro

• musi „łapać oś”, której nie daje miednica
  to każde więzadło prędzej czy później polegnie.

Fazy cyklu chodu – schemat ilustruje podstawowe etapy chodzenia: kontakt pięty, fazę podporu, fazę zamachu oraz przejście środka ciężkości. Przydatne przy analizie objawu przeprostu kolana i braku amortyzacji w chodzie.

1. Punkt wyjścia: lewy PSIS „zamknięty” → przeprost lewej nogi

Objawy:

• lewa noga ląduje w przeproście

• brak amortyzacji w kolanie

• miednica nie „przechodzi” nad lewą stopą

• prawa strona tułowia cały czas „z przodu”

To jest klasyka:

• lewy PSIS nie idzie w przód-dół w fazie obciążenia

• miednica nie rotuje w lewo

• ciało szuka stabilności → blok w kolanie zamiast kontroli miednicy

Czyli:

brak tylnego zamknięcia po lewej = brak miejsca na przyjęcie ciężaru

Objawy zbierane w jedno miejsce

Z perspektywy czasu wszystko wygląda logicznie:

• ból prawego barku

• napięta szyja po prawej

• brak overhead

• problemy ze stopą

• incydent systemowy (Hyrox)

• brak poprawy po odpoczynku

To NIE było pięć problemów.

 To był jeden wzorzec.

Analiza chodu – moment, w którym wszystko się wyjaśniło

W chodzie zobaczyliśmy:

• lewa noga ląduje w przeproście

• brak amortyzacji

• brak przejścia środka ciężkości

• objaw „zablokowanego lewego PSIS”

• prawa strona tułowia ciągle z przodu

To jest wzorzec:

• bez rotacji miednicy w lewo

• bez zamknięcia tylnej taśmy po lewej

• z dominacją przodu po prawej

I dokładnie w tym miejscu zaczyna się historia barku.

Przeprost kolana – fałszywa stabilność

Przeprost lewej nogi:

• NIE jest problemem kolana

• jest brakiem zgody biodra na przyjęcie obciążenia

Jeśli biodro:

• nie cofa się

• nie rotuje

• nie przyjmuje ciężaru

kolano robi to za nie.

A gdy kolano „zamraża” ruch:

• miednica staje

• tułów ucieka

• bark zaczyna stabilizować

• 

Przeprost kolana (hyperextension) w fazie podporu nie jest lokalnym problemem stawu kolanowego, lecz zaburzeniem całej sekwencji przenoszenia środka ciężkości przez ciało.

W prawidłowym chodzie faza podporu służy temu, aby:

• przyjąć ciężar ciała,

• pozwolić miednicy na rotację,

• umożliwić biodru cofnięcie się,

• przygotować ciało do płynnego wybicia.

Gdy kolano wchodzi w przeprost, dzieje się coś dokładnie odwrotnego.

Kolano:

• blokuje możliwość dalszego „opadania” środka ciężkości,

• przejmuje funkcję stabilizacji, która powinna należeć do biodra,

• zamyka drogę dla rotacji miednicy.

W efekcie:

• biodro nie cofa się – bo nie ma gdzie,

• miednica przestaje rotować – bo kolano „zamraża” ruch,

• PSIS po stronie podporowej nie przesuwa się w przód i w dół,

• ciało traci zdolność do amortyzacji.

To wymusza kompensacje wyżej:

• tułów przesuwa się w przód,

• jedna strona klatki piersiowej zaczyna dominować,

• bark po stronie dominującej przejmuje rolę stabilizatora osi.

Dlatego hyperextension w fazie podporu:

• nie kończy się na kolanie,

• nie „zatrzymuje się” w biodrze,

• bardzo często objawia się bólem barku, szyi lub brakiem ruchu nad głową.

W przypadku Martyny:

• przeprost lewej nogi zablokował rotację miednicy w lewo,

• prawa strona tułowia była permanentnie „z przodu”,

• prawy bark musiał stabilizować cały system,

• co finalnie doprowadziło do bólu barku i szyi.

niewielkie zmiany ustawienia ASIS i PSIS wpływają na:

• napięcie taśm mięśniowych,

• zdolność biodra do ruchu,

• ustawienie całego tułowia.

Jeśli ASIS po jednej stronie:

• nie cofa się,

• nie pozwala na rotację,

to cały system:

• traci możliwość pracy spiralnej,

• zaczyna szukać stabilizacji w barkach i szyi.

AOS – pierwszy świadomy ruch w dobrą stronę

Zaczęliśmy od:

• AOS z chodu

• prawa noga do przodu

• chop za prawą nogę

Dlaczego dokładnie tak?

Bo:

• prawa noga z przodu = prowokacja rotacji miednicy w lewo

• chop = zdjęcie dominacji prawego przodu

• AOS = umożliwienie domknięcia lewego barku

Efekt:

• lewy PSIS zaczął „puszczać”

• miednica dostała pierwszy impuls do rotacji

• bark przestał być jedynym stabilizatorem

Ustawienie:

• prawa noga do przodu (jak w chodzie)

• lewa ręka w górze

• w teorii: biodro lewe powinno iść w tył, miednica rotować w lewo

Ale:

• biodro „nie chce iść”

• pojawia się supinacja prawej stopy

• nagle 5. promień zaczyna być czuty

• ciało szuka osi

Co się dzieje naprawdę?

 Tu wychodzi prawdziwa kompensacja

Nie biodro vs tułów, tylko:

brak kontroli rotacji miednicy = ucieczka w stopę

Prawa stopa:

• zaczyna supinować

• łapie 5. promień

• próbuje zrobić „sztywną oś”, skoro miednica nie daje

To nie jest błąd.
To jest objaw braku przejścia siły przez biodro.

POS – domknięcie tyłu

Drugi filar pracy:

• POS

• prawa ręka z tyłu

• przywiedzenie horyzontalne

• lądowanie na lewej nodze

Dlaczego POS, skoro wcześniej AOS?

Bo:

• AOS otwiera spiralę

• POS ją zamyka

• bez POS bark wróciłby do stabilizacji awaryjnej

To nie są przeciwieństwa.
To są dwa końce tej samej spirali.

Overhead – dlaczego wcześniej był niemożliwy

Ruch nad głową wymaga:

• rotacji miednicy

• kontroli środka ciężkości

• pracy spiralnej

U Martyny:

• bark nie miał gdzie „uciec”

• łopatka nie miała gdzie się ustawić

• szyja brała na siebie napięcie

Nie dlatego, że była słaba.
Dlatego, że system był zamknięty od dołu.

Co zmieniło się po pracy?

• bark odzyskał przestrzeń

• szyja przestała być strażnikiem

• overhead zaczął być możliwy

• stopa przestała boleć

Nie przez:

• mobilizację barku

• rozciąganie szyi

• „aktywizację łopatki”

Tylko przez:

przywrócenie osi całego systemu

Dlaczego odpoczynek nie działał?

Bo odpoczynek:

• nie zmienia wzorca

• nie przywraca rotacji

• nie uczy ciała nowego rozwiązania

Po incydencie systemowym:

ciało uczy się kompensacji szybciej niż regeneracji

I tylko świadoma praca ruchem może to odwrócić.

dopóki:

• będziemy leczyć objawy

• zamiast przywracać wzorzec

dopóty:

• barki będą bolały

• szyje będą napięte

• overhead będzie „ryzykowny”

A rozwiązanie:

• nie leży w barku

• tylko w osi całego systemu

Jednoznacznie: jeden obraz.

• pierwotny problem: brak rotacji miednicy w lewo

• objaw: przeprost lewej nogi

• wtórna kompensacja: prawa strona tułowia z przodu

• dalsza kompensacja: supinacja prawej stopy

• rozwiązanie: spiralne wejścia (AOS ↔ POS), nie izolacja segmentów

To nie jest:

biodro w jednym wzorcu, tułów w drugim

To jest:

jedna spirala, rozbita na różne poziomy sterowania

Warto zaznaczyć, że to nie jest pierwszy etap pracy z Martyną. Na Content Premium >> KUP TUTAJ << dostępny jest pełny zapis wideo z pierwszego spotkania, gdzie pokazujemy diagnostykę i dobór wkładki, czyli fundament, bez którego dalsza praca nie miałaby sensu. Ten artykuł opisuje kolejny etap – to, co wydarzyło się po starcie w Hyroxie, po incydencie systemowym i powrocie do obciążeń na najwyższym poziomie. W sporcie nie da się „zrobić jednej rzeczy i uznać temat za zamknięty” – wzorzec jest cały czas testowany przez starty, zmęczenie i stres. Dlatego ponownie wracamy do torowania PSIS, AOS i POS, ale już w innym momencie cyklu chodu i przy innym kontekście obciążeń. To dokładnie ta sama logika, którą opisywaliśmy wcześniej w artykułach o pracy z Marcinem Malesą, gdzie pokazujemy, że PSIS nie „psuje się raz”, tylko reaguje na warunki. Jeśli chcesz zrozumieć proces, a nie tylko efekt końcowy, Content Premium pokazuje tę pracę w całości, bez skrótów.