Wstęp: miejsce bólu to informacja, nie diagnoza

Jednym z pierwszych pytań, jakie słyszymy w gabinecie, jest:

„Boli mnie tu. Co to znaczy?”

Pacjent wskazuje pachwinę. Albo boczną część biodra. Albo głęboki ból w pośladku.

Większość osób zakłada, że miejsce bólu = uszkodzona struktura.

To jeden z największych błędów w rozumieniu problemów biodra.

Lokalizacja bólu:

• mówi nam, jak organizm kompensuje,

• pokazuje, gdzie układ się broni,

• ale bardzo rzadko wskazuje pierwotną przyczynę.

W koncepcji GSP patrzymy na biodro jako element systemu:

stopa → kolano → miednica (ASIS/PSIS) → tułów → rotacja.

Dlatego zanim skupimy się na przodzie, boku czy tyle biodra, trzeba zrozumieć jedną rzecz:

Biodro prawie nigdy nie jest początkiem problemu. Najczęściej jest jego ofiarą.

Część I – Ból biodra z przodu (pachwina)

Przód biodra przeciążany jest, gdy miednica traci rotację i biodro zaczyna działać jako hamulec.

Co najczęściej słyszymy?

• „Czuję ciągnięcie w pachwinie.”

• „Boli mnie przy podnoszeniu kolana.”

• „Mam konflikt biodra.”

• „Rezonans wykazał obrąbek.”

Ból z przodu biodra jest najczęściej utożsamiany z konfliktem udowo-panewkowym.

Problem polega na tym, że konflikt bardzo często jest wtórny do ustawienia miednicy.

Mechanizm przeciążenia przodu biodra

Przód biodra boli, gdy:

• miednica jest ustawiona w przodopochyleniu lub asymetrycznej elewacji,

• rotacja miednicy w chodzie jest ograniczona,

• biodro nie może swobodnie przejść do wyprostu.

Wtedy struktury przednie:

• zginacze,

• torebka stawowa,

• obrąbek,

zaczynają działać jak hamulec.

Więcej o roli rotacji miednicy w chodzie i biegu przeczytasz tutaj:
➡️Twoja miednica ciągnie w bok, a Ty dalej ciśniesz split squat? Czas to zatrzymać

Dlaczego rezonans często „coś pokazuje”?

Zmiany w obrąbku są częste również u osób bezobjawowych.

Jeżeli biodro pracuje jako hamulec (szczególnie w biegu), przód stawu jest przeciążany.

Dlatego warto przeczytać również:
➡️ /bol-biodra-przy-bieganiu

ASIS a ból pachwiny

Uniesiony lub cofnięty ASIS po jednej stronie:

• zmienia napięcie zginaczy,

• skraca fazę podporu,

• ogranicza rotację.

To powoduje nadmierne ścinanie w przedniej części stawu.

Szerzej omawiamy to w artykule:
➡️ /asis-miednicy

Część II – Ból biodra z boku

Boczny ból biodra często wynika z nadmiernej stabilizacji miednicy w płaszczyźnie czołowej.

Charakterystyka

• ból przy leżeniu na boku,

• tkliwość nad krętarzem,

• diagnoza: „zapalenie kaletki”.

Boczny ból biodra niemal zawsze jest związany z przeciążeniem stabilizacji w płaszczyźnie czołowej.

Mechanizm: biodro jako stabilizator całego ciała

Jeżeli miednica opada w chodzie (hip drop):

• pośladkowy średni musi pracować nadmiernie,

• pasmo biodrowo-piszczelowe napina się kompensacyjnie,

• kaletka zaczyna się bronić.

Ale pytanie brzmi: dlaczego miednica opada?

Najczęściej przez:

• zaburzoną pracę stopy,

• asymetrię ASIS/PSIS,

• brak rotacji w podporze.
  ➡️ /asis-psis-wzorce-kompensacyjne

Dlaczego wzmacnianie pośladka nie wystarcza?

Jeżeli pośladek pracuje jako stabilizator za całą miednicę, nie jest słaby – jest przeciążony.

Bez przywrócenia osi w chodzie: ➡️ /diagnostyka-chodu-i-biegu

wzmacnianie tylko zwiększa napięcie.

Część III – Ból biodra z tyłu

Tylny ból biodra często wiąże się z zaburzoną rotacją miednicy i przeciążeniem tylnej taśmy.

Głęboki ból w pośladku

Często opisywany jako:

• „ból nerwu”,

• „rwa”,

• „blokada w SI joint”.

W wielu przypadkach problemem nie jest sam staw krzyżowo-biodrowy, lecz brak rotacji miednicy.

PSIS i rotacja

PSIS, który nie rotuje w fazie podporu:

• blokuje energię spiralną,

• przeciąża tylną taśmę,

• generuje ból głęboki.

Szerzej:
➡️ /psis-staw-krzyzowo-biodrowy

Rola chodu

Tylny ból biodra bardzo często narasta przy:

• długim chodzeniu,

• marszach pod górę,

• biegu.

Dlaczego?

Bo rotacja jest wtedy jeszcze bardziej wymagana.

Wróć do fundamentu:
➡️ /bol-biodra-przy-chodzeniu

Część IV – Lokalizacja bólu a mechanika chodu

Bez prawidłowej rotacji miednicy biodro przejmuje nadmiar pracy niezależnie od lokalizacji bólu.

Możemy uprościć to w następujący sposób:

• Ból z przodu → problem z wyprostem i hamowaniem przodu stawu.

• Ból z boku → przeciążenie stabilizacji czołowej.

• Ból z tyłu → brak rotacji i przeciążenie tylnej taśmy.

Ale każdy z tych scenariuszy prowadzi do tego samego pytania:

Jak zachowuje się miednica w chodzie?

Część V – Systemowy charakter bólu biodra

Zaburzona oś stopy zmienia kierunek siły i obciąża biodro.

Biodro jest elementem łańcucha.

Jeżeli:

• stopa traci oś,

• kolano ucieka do środka,

• miednica nie rotuje,

• tułów nie współpracuje,

biodro przejmuje nadmiar pracy.

Dlatego każdy przypadek bólu biodra powinien obejmować analizę:

• ustawienia ASIS,

• zachowania PSIS,

• wzorca chodu,

• pracy stopy

Część VI – Najczęstsze błędy w leczeniu

1. Leczenie miejsca bólu bez analizy ruchu.

2. Wzmacnianie bez korekty osi.

3. Rozciąganie struktur, które są napięte ochronnie.

4. Ignorowanie asymetrii miednicy.

Część VII – Jak podejść do problemu właściwie?

1. Ocena chodu.

2. Ocena rotacji miednicy.

3. Sprawdzenie osi stopy.

4. Dopiero potem programowanie ćwiczeń.

Pełną analizę mechaniki chodu opisaliśmy tutaj:

➡️ /diagnostyka-stopy

Podsumowanie

Lokalizacja bólu biodra nie mówi, co jest uszkodzone.

Mówi, jak organizm kompensuje błąd mechaniczny.

Dopóki nie uporządkujesz:

• rotacji miednicy,

• ustawienia ASIS i PSIS,

• pracy stopy,

• wzorca chodu,

ból będzie wracał – niezależnie czy boli z przodu, z boku czy z tyłu.

Biodro nie jest początkiem historii.

Jest ostatnim rozdziałem błędu, który zaczął się wcześniej.